cis_banner_final_en.png
An ninh năng lượng

05/08/2019


An ninh năng lượng



Tarun Kumar Pandey*
           
An ninh năng lượng là điều kiện tiên quyết phải có để bất kỳ quốc gia nào muốn trở thành siêu cường. Mọi quốc gia đều muốn có dư thừa năng lượng trong tương lai gần.
Năng lượng là thành phần  không thể thiếu cho sự tiến bộ của cá nhân và tập thể  trong  xã hội. Năng lượng đã trở thành một loại hàng hóa chiến lược có tác động đến sự tăng trưởng bền vững của nền kinh tế và phát triển con người. Bởi vậy, không có gì ngạc nhiên khi năng lượng chiếm vị trí trung tâm trong việc xây dựng chính sách, ví như: Tầm nhìn công nghệ Ấn Độ năm 2035. Cơ quan Năng lượng quốc tế coi chính sách này  là  nhằm bảo đảm “nguồn cung cấp năng lượng không bị gián đoạn với giá cả phải chăng”.
Các chủ đề trong các mối quan hệ quốc tế
Cuộc đua có đánh cược cho bất kỳ quốc gia nào cũng trở nên đặc biệt cao, vì nó đặt mục tiêu trở thành một quốc gia phát triển bằng cách đưa nhiều người  thoát khỏi nghèo đói, cải thiện chất lượng cơ sở hạ tầng, cung cấp các nhu cầu cơ bản về phát triển kỹ năng của con người, tạo việc làm và khả năng sản xuất. Năng lượng là vấn đề đầu tiên được đặt ra cho các mục tiêu nhất định và việc đạt được mục tiêu đầy tham vọng như vậy sẽ đẩy mức tiêu thụ năng lượng tăng lên nhiều lần. Thật không may, Ấn Độ bị thiếu năng lượng xét về tính khả dụng trên mỗi đơn vị năng lượng và điều kiện phát triển các nguồn năng lượng khác hiện nay. Khía cạnh đa chiều của năng lượng làm cho nó trở thành một vấn đề an ninh quốc gia.
Các loại năng lượng
Năng lượng được thành 2 loại: loại thông thường (truyền thống) và  loại không thông thường (phi truyền thống). Các nguồn năng lượng  truyền thống bao gồm than, dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, v.v., trong khi năng lượng phi truyền thống bao gồm năng lượng mặt trời, năng lượng gió, địa nhiệt và năng lượng khí sinh học. Cách phân loại khác là phân loại theo quy mô sử dụng năng lượng, tức là sử dụng than, dầu khí, thủy điện, hạt nhân, v.v. cho mục đích thương mại và sử dụng củi gỗ, than, phân bò hoặc chất thải động vật  cho mục đích phi thương mại.
Toàn bộ hệ thống năng lượng của Ấn Độ chủ yếu là nhiên liệu hóa thạch, với than chiếm phần lớn nhất. Theo dữ liệu, do Cơ quan Điện lực trung ương công bố, tổng công suất phát điện lắp đặt, đầu vào cao nhất là từ than 61%. Tỷ lệ sử dụng nhiên liệu hóa thạch này tăng vọt lên 70% sau khi tính gộp cả phần  sử dụng khí đốt. Tuy nhiên, tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo (RES) cũng đã gia tăng và chiếm 13% tổng công suất lắp đặt tại quốc gia này. Tỷ lệ sử dụng năng lượng hạt nhân mới chỉ dao động ở mức 2% (số liệu của Ấn Độ, chỉ để tham khảo).
Các vấn đề liên quan an ninh năng lượng
Cuộc khủng hoảng vùng Vịnh năm 1990 đã đặt ra khái niệm về an ninh năng lượng. Nhận thấy sự nhạy cảm liên quan vấn đề này, Ấn Độ đã hoạch định các chính sách và  các hướng dẫn nhằm  bảo vệ đất nước khỏi tình trạng thiều hụt năng lượng. Bất chấp nhiều biện pháp đã được thực hiện, an ninh năng lượng vẫn là một câu hỏi ẩn giấu trước các nhà hoạch định chính sách do các khía cạnh liên quan khác nhau làm cho vấn đề này phức tạp thêm.
Thứ nhất, sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch tiếp tục là một xu hướng đáng lo ngại trong hồ sơ năng lượng của Ấn Độ. Một phần lớn mức tiêu thụ năng lượng thương mại được thúc đẩy bởi nhiên liệu hóa thạch mặc dù Ấn Độ đang thiếu hụt về nguồn cung và  nguồn tài nguyên sẵn có. Sự phụ thuộc này đã trực tiếp thúc đẩy đất nước  phải tăng chi phí  nhập khẩu nguồn nhiên liệu này.
Thứ hai, những yếu điểm về địa-chính trị trực tiếp chuyển cú sốc này lên một đất nước phụ thuộc vào nhập khẩu như Ấn Độ. Biến động về giá cả, chiến tranh,  sự trục trặc trong nguồn cung quốc tế và các vấn đề khác liên tục làm lu mờ các  triển vọng.
Thứ ba, sử dụng công nghệ lạc hậu, đã làm tăng chi phí sản xuất, các hoạt động khai thác và thăm dò. Chi phí gia tăng cho sản xuất mỗi một đơn vị  điện đã khiến nhiều nhà cung cấp chuyển sang nhập khẩu hơn là phát triển nguồn lực của Ấn Độ. Vấn đề liên quan khác là sự chậm trễ  trong việc chuyển sang phát triển năng lượng sạch. Sản xuất các thiết bị  như vậy cũng tốn kém so với các nước khác.
Thứ tư, gánh nặng về khí hậu trong sản xuất năng lượng là một yếu tố quan trọng.  Sự phụ thuộc lớn vào nhiên liệu hóa thạch đã đặt Ấn Độ vào nhóm các nước có lượng phát  thải khí CO2 cao nhất trên thế giới. Thêm vào đó, các vấn đề như tác động đến sinh thái bởi các dự án thủy điện, tình trạng ngập lụt, việc phát quang các khu vực rừng núi, nguy cơ phóng xạ, vv phải được xem xét.
Thứ năm, những thiếu hụt về cơ sở hạ tầng, tác động tiêu cực đến việc sản xuất, truyền tải và phân phối điện. Trong bối cảnh  khi Ấn Độ đã  nỗ lực thúc đẩy tiềm năng  sản xuất điện, sự bất cập về cơ sở hạ tầng tạo ra những tổn thất to lớn và đẩy lùi các nỗ lực  giải quyết tình trạng thiếu hụt.
Biến đổi khí hậu và sử dụng năng lượng bền vững
Mỗi một quốc gia đều đặt ra một mục tiêu đầy tham vọng để mở rộng nền kinh tế. Mỗi phần trăm tăng trưởng về quy mô và tỷ lệ phát triển của nền kinh tế luôn đi kèm với việc  tăng sử dụng năng lượng cơ bản.  Phần lớn việc sản xuất ra nguồn năng lượng này sẽ tiếp tục dựa trên nhiên liệu hóa thạch. Được coi  là những loại nhiên liệu bẩn, việc sử  dụng  than, dầu và khí đốt phát thải lượng khí CO2 rất lớn mà gần đây đã trở thành một mối  lo ngại trong việc  giữ cho nhiệt độ toàn cầu không đạt đến “điểm bùng phát” (điểm mà tại đó có sự thay đổi lớn tạo nên bước nhảy chuyển tiếp giữa chất và lượng. Khi vượt qua điểm này, thì sự thay đổi nhiệt độ trên Trái Đất  sẽ diễn ra với tốc độ nhanh hơn sau đó).  Hơn nữa,  do nguồn dự trữ  suy giảm và tính dễ bị tổn thương  gia tăng bởi những thách thức  về  địa-chính trị, nguồn cung năng lượng hóa thạch đã trở nên không bền vững. Mặc dù những nước  như Ấn Độ vẫn sử dụng một lượng lớn nguồn năng lượng như vậy.  Tuy nhiên, điều  đó  không phải là không có lý do. Hầu hết các nghiên cứu dự báo về triển vọng sử dụng  nguồn năng lượng ở trung và dài hạn tiếp tục  cho rằng nhiên liệu hóa thạch vẫn cần đóng vai trò chính, là loại nhiên liệu có vai trò “cầu nối” trong vài thập kỷ tới, đặc biệt là vai  trò cân bằng lưới điện trong giai đoạn chuyển đổi sang nền kinh tế xanh hơn.
Cách tốt nhất để bảo đảm an ninh năng lượng
Mọi quốc gia đều đang trong quá trình chuyển đổi. Sự cân bằng giữa nhu cầu của đất nước và việc cân bằng giữa các biến số  khác sẽ xảy ra với việc sử dụng  hệ thống  năng lượng sạch. Việc sử dụng năng lượng tái tạo vẫn tồn tại một số khó khăn  chủ yếu là do vấn đề  tiếp cận  công nghệ và chi phí.  Ngoài ra, hiện nay sự  hiểu biết về loại năng lượng này vẫn còn ở mức thấp. Những hạn chế khác bao gồm vị trí, khả năng tiếp cận khu vực rộng lớn, sự thay đổi  tốc độ gió, v.v. Bất chấp những hạn chế đó, con đường tiến lên phía trước nằm ở việc áp dụng công nghệ sạch và xanh.
Ngoài ra, khía cạnh quan trọng khác của an ninh năng lượng là thúc đẩy việc sử dụng hiệu quả năng lượng. Điều này phải được thực hiện cả trong lĩnh vực cung cấp năng lượng và khâu tiêu thụ năng lượng. Về mặt sản xuất,  hiệu suất sử dụng năng lượng thấp và sự lạc hậu về công nghệ ở Ấn Độ  cản trở nguồn cung cấp nhiên liệu vốn đã thiếu của nước này. Hơn nữa, tổn thất điện qua khâu truyền tải và phân phối  vẫn còn rất cao. Chính phủ  Ấn Độ hiện đã cho phát triển loại  Nhà máy điện có nồi hơi hoạt  động ở áp suất Siêu Tới hạn và loại có nồi hơi hoạt động ở áp suất Cực Siêu Tới hạn đã mang lại tiến bộ  tích cực. Chương trình cải cách và phát triển năng lượng cũng nhằm mục đích kiểm soát tổn thất điện  trong quá trình truyền tải và phân phối.
Để cải thiện hoạt động tiêu thụ, Cục phụ trách vấn đề sử dụng Năng lượng Hiệu quả và Ủy ban quốc gia về Tăng cường Hiệu quả sử dụng năng lượng nhằm  duy trì và khuyến khích những biện pháp sử dụng tốt nhất bao gồm khuyến khích sử dụng các thiết bị / đồ  điện / các loại máy móc khác tốt hơn. Trong  lĩnh vực  năng lượng tái tạo, việc thúc đẩy sản xuất các dạng năng lượng ở quy mô  cá nhân và phi tập trung sẽ hỗ trợ cho việc  áp dụng ở quy mô lớn. Ngoài ra,  việc trợ giá cho lắp đặt và hoạt động khuyến mại sẽ giúp giảm chi phí sản xuất, cải thiện khả năng tiếp cận và  tăng sức hấp dẫn của việc sử dụng năng lượng tái tạo.
Phát triển các mối quan hệ đối tác mới như Liên minh Năng lượng mặt trời quốc tế (ISA), triển khai công nghệ mới để khai thác tốt hơn năng lượng  tái tạo như các trạm điện gió ở ngoài khơi sẽ giúp tránh các khả năng bị thất bại.
* Giám đốc - Phòng Thương mại các nhà nhập khẩu Ấn Độ.

Bình luận của bạn