cis_banner_final_en.png
Bình luận về cuộc họp giữa Modi và Tập Cận Bình

07/10/2019


Bình luận về cuộc họp giữa Modi và Tập Cận Bình

Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ trân trọng giới thiệu bài bình luận của Tiến sĩ Jayadeva Ranade, Giám đốc Trung tâm Phân tích Chiến lược Trung Quốc. trụ sở tại New Delhi, Ấn Độ, về cuộc họp giữa Thủ tướng Ấn Độ Modi Narendra và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ diễn ra giữa tháng 10/2019.


Vào giữa tháng 10/2019, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ tới Ấn Độ để gặp Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. Đây sẽ là cuộc gặp gỡ không chính thức lần thứ hai của hai nguyên thủ quốc gia, tại thành phố duyên hải Mamallapuram gần Chennai của Ấn Độ. Tập Cận Bình có khả năng sẽ kết hợp với chuyến thăm tới nước láng giềng Nepal, nơi mà Trung Quốc đã có được ảnh hưởng đáng kể ngày càng tăng kể từ khi chính phủ cộng sản được thành lập ở Nepal dưới thời Thủ tướng Prachanda.
 
Trung Quốc đã từng mong muốn tổ chức chuyến thăm ngay sau cuộc bầu cử ở Ấn Độ, vì nếu như vậy ông Tập Cận Bình sẽ là nhà lãnh đạo nước ngoài đầu tiên có cuộc gặp thượng đỉnh với Thủ tướng Ấn Độ Modi, và hai nguyên thủ sẽ có thể xây dựng hội nghị thượng đỉnh đầu tiên tại Vũ Hán. Tuy nhiên, có nhiều diễn biến lúc đó đã làm ngưng trệ việc chuẩn bị cho cuộc gặp giữa hai nguyên thủ. Những diễn biến đó bao gồm: khoảng trống trong Chính phủ Ấn Độ giữa hai nhiệm kỳ, sự tập trung của Ấn Độ để chống lại các cuộc tấn công khủng bố do Pakistan tài trợ, cuộc không kích của Ấn Độ vào trại khủng bố tại thị trấn Balakot của Pakistan, và việc Ấn Độ hủy bỏ Điều 370 trong Hiến pháp bãi bỏ quyền tự trị của bang Jammu và Kashmir.
 
Trung Quốc đã công khai hỗ trợ cho Pakistan. Ủy viên hội đồng nhà nước kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc, ông Vương Nghị, vẫn chưa đến thăm Ấn Độ. Đây là một động thái bất thường. Bộ trưởng Ngoại giao không đích thân chuẩn bị cho các thỏa thuận trước chuyến thăm của Chủ tịch Trung Quốc. Ông Vương Nghị đã có hai lần đưa vấn đề Kashmir lên Hội đồng bảo an Liên hợp quốc, gần đây nhất là ngày 27/9/2019. Trong khi đó, các phái đoàn an ninh Trung Quốc và Ấn Độ đã đi tiền trạm tại Mamallapuram và Chennai.
 
Cũng trong khoảng thời gian này, Vương Nghị đã tới thủ đô Islamabad của Pakistan cho cuộc họp ba bên Afghanistan - Pakistan - Trung Quốc, và hội đàm với Thủ tướng, Tổng tư lệnh quân đội và Tổng thống Pakistan. Mối Quan hệ Ấn Độ - Pakistan và Kashmir đã được thảo luận, và Vương Nghị đảm bảo Trung Quốc sẽ hậu thuẫn cho Pakistan.
 
Tiếp theo đó, ông Vương Nghị tới thủ đô Kathmandu của Nepal trong hai ngày 14-15/9/2019 để chuẩn bị cho chuyến thăm của ông Tập Cận Bình. Nếu chuyến thăm này diễn ra, thì đây sẽ là lần đầu tiên một Chủ tịch Trung Quốc tới Nepal kể từ năm 1996. Có những báo cáo cho biết, tại Kathmandu, Vương Nghị đã bày tỏ mối quan ngại về dân số Hồi giáo đông đảo ở đây và khả năng họ có thể các cuộc biểu tình ủng hộ người Duy Ngô Nhĩ khi ông Tập Cận Bình đến thăm. Cuộc biểu tình của người Tây Tạng phản đối chuyến thăm của Vương Nghị càng làm gia tăng mối lo này.
 
Điều quan trọng là, cuộc họp của Tập Cận Bình và Modi diễn ra trong bối cảnh khó khăn cho nhà lãnh đạo Trung Quốc. Sự không hài lòng với Tập Cận Bình và các chính sách của ông đang lan rộng trong xã hội Trung Quốc. Nền kinh tế Trung Quốc đang thu hẹp và tốc độ tăng trưởng đã chậm lại. Chi phí sinh hoạt đang tăng lên. Hàng trăm doanh nghiệp tư nhân nhỏ đã đóng cửa, làm gia tăng tình trạng thất nghiệp và số lượng các cuộc biểu tình của những công nhân bị sa thải đã tăng gấp đôi so với năm trước. Nhóm binh lính giải ngũ và nghỉ hưu cũng đã tổ chức các cuộc biểu tình công khai ở Bắc Kinh vào năm 2018, yêu cầu được trở lại làm việc, được hưởng những chế độ đãi ngộ tốt hơn, và được “tôn trọng”. Sinh viên và học giả cũng là nhóm bất mãn. Một số học giả có uy tín đã công khai chỉ trích chính sách của Tập Cận Bình, cho dù đây là việc làm hiếm thấy vì có thể ảnh hưởng đến sự an toàn của cá nhân họ. Chiến dịch chống tham nhũng tiếp tục loại khỏi đội ngũ hàng trăm quan chức cấp cao của Đảng, quân đội và chính phủ Trung Quốc, càng mở rộng phạm vi những người bất mãn.
 
Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung bộc lộ nhiều vấn đề gây trở ngại cho Chủ tịch Tập Cận Bình và là một rắc rối lớn cho phát triển công nghệ của Trung Quốc. Mỹ hạn chế bán các linh kiện quan trọng như chip vi laser cho các công ty Trung Quốc, khiến Trung Quốc tiếp tục phụ thuộc vào việc nhập khẩu linh kiện công nghệ cao. Mặc dù ban đầu, các công ty Trung Quốc như Hoa Vĩ và ZTE tuyên bố họ được trang bị để vượt qua khủng hoảng, nhưng họ đang gặp khó khăn và phải sa thải nhân sự. Mục tiêu của Tập Cận Bình là hoàn thành “Giấc mơ Trung Quốc” vào năm 2021 và “Sản xuất tại Trung Quốc - 2025”, như từng tuyên bố tại Đại hội Đảng Cộng sản Khóa XIX của Trung Quốc, hiện có vẻ khó thành hiện thực
 
Thêm vào đó, sự hỗn loạn chưa có điểm dừng ở Hồng Kông đã thách thức tính chính danh trong sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc ở Hồng Kông. Lãnh đạo Trung Quốc mô tả các cuộc biểu tình ở Hồng Kông như cuộc cách mạng màu do Mỹ và phương Tây xúi giục. Trung Quốc đã có một số nhượng bộ nhất định trong vấn đề Hồng Kông nhưng cho đến nay Trung Quốc chưa có hành động thực sự quyết liệt công khai nào để dập tắt các cuộc biểu tình. Có những dấu hiệu cho thấy những suy nghĩ khác biệt nhau trong nội bộ đảng Trung Quốc, điều này cho thấy sự suy yếu quyền lực của Tập Cận Bình.
 
Vì vậy Trung Quốc không tránh khỏi việc tìm kiếm hỗ trợ từ bên ngoài. Gần đây Trung Quốc kêu gọi tổ chức một cuộc họp của Hội đồng bảo an Liên hợp quốc để hỗ trợ trong vấn đề Pakistan. Căng thẳng trong mối quan hệ với Ấn Độ càng trở nên trầm trọng vì gần đây, ngày 5/8/2019, truyền thông Trung Quốc khơi lại vấn đề “Vùng Tiểu Tây Tạng Ladakh (Vùng đất thuộc Kashmir) là lãnh thổ của Trung Quốc từ thời cổ đại”, vì vậy nó không phải là vấn đề nội bộ của Ấn Độ và hành động của Ấn Độ là “vi phạm nghiêm trọng chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc”. Truyền thông Trung Quốc cáo buộc Ấn Độ “tạo ra và mở rộng xung đột” và cảnh báo Trung Quốc chắc chắn sẽ không ngồi yên.
 
Cũng trong tháng 8/2019, Trung Quốc và Pakistan đã tổ chức cuộc tập trận không quân Shaheen - VIII. Đây là cuộc tập trận không quân chung lớn nhất giữa hai nước từ trước đến nay. Báo chí quân đội cho biết, đây là động thái của việc hợp tác toàn diện của hai lực lượng không quân, và lần đầu tiên Trung Quốc gửi máy bay chiến đấu J-16 thế hệ thứ tư để giúp huấn luyện không quân Pakistan đối phó với các máy bay chiến đấu của Rafale của Ấn Độ. Cuộc tập trận này được tổ chức sau cuộc không kích của không quân Ấn Độ vào Balakot. 
 
Modi sẽ gặp Tập Cận Bình trong hội nghị thượng đỉnh giữa hai nguyên thủ sau khi giành chiến thắng lớn trong cuộc bầu cử toàn quốc ở Ấn Độ. Ông cũng vừa trở về từ một sự kiện cấp cao thành công ở Mỹ, nơi ông cùng đứng trên sân khấu với Tổng thống Mỹ Trump và đưa ra tín hiệu một cách dứt khoát rằng sẽ không có đàm phán với Pakistan chừng nào Pakistan chưa ngăn chặn khủng bố chống lại Ấn Độ.

Trong bối cảnh đó, hội nghị thượng đỉnh sắp tới giữa nguyên thủ quốc gia hai nước lớn nhất châu Á sẽ có rất ít triển vọng. Nếu hai nước đạt được thỏa thuận về việc giữ bình yên vùng biên giới và hạn chế thâm hụt thương mại, thì đó sẽ là một kết quả tốt.


Chú thích ảnh: Thủ tướng Ấn Độ Modi gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Vũ Hán, Trung Quốc, năm 2018
 
Nguồn:
https://www.tribuneindia.com/news/comment/all-eyes-on-modi-xi-meeting/842795.html 


Bấm vào đây để đọc bản tiếng Anh của bài báo này/Click here to read the English version of this article
 

Bình luận của bạn