cis_banner_final_en.png
Đánh giá chương trình Thành phố thông minh ở Delhi, 2015-2019 (Phần 1)

21/01/2020


Đánh giá chương trình Thành phố thông minh ở Delhi, 2015-2019 (Phần 1)

Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ trân trọng giới thiệu bài nghiên cứu “Đánh giá chương trình Thành phố thông minh ở Delhi, Ấn Độ, giai đoạn 2015 – 2019” (Phần 1). Tác giả của nghiên cứu này là Tiến sĩ Rumi Aijaz, nghiên cứu viên cao cấp tại Quỹ Những nhà quan sát (ORF), cơ quan đầu não nghiên cứu và tư vấn chính sách cho Chính phủ Ấn Độ. TS Rumi Aijaz chuyên nghiên cứu về chính sách đô thị. Ông đã đề xuất xây dựng và thực hiện Sáng kiến nghiên cứu chính sách đô thị từ năm 2007 và sáng kiến đã được công nhận và phát triển ở cả Ấn Độ và nước ngoài.


Tóm tắt
Chính phủ Ấn Độ đã phát động Sứ mệnh Thành phố thông minh (SCM) vào năm 2015 để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân tại 100 thành phố trên cả nước. Trong bốn năm qua, nhiều dự án thông minh đã được thực hiện tại một số thành phố được lựa chọn. Báo cáo này tổng hợp lại tình trạng, tiến độ và kinh nghiệm triển khai SCM ở Delhi. Báo cáo trình bày những phát hiện của một cuộc điều tra thực nghiệm tại năm trong số các dự án trong khu vực Trung tâm thành phố New Delhi. Các dự án này đều áp dụng phương thức hợp tác công tư. Các doanh nghiệp khởi nghiệp đang được trao cơ hội để giải quyết nhu cầu chưa được đáp ứng của cộng đồng. Nhìn chung, các dự án đang mang lại lợi ích kinh tế xã hội cho người dân. Tuy nhiên, báo cáo chỉ ra Sứ mệnh Thành phố thông minh hiện còn nhiều vấn đề, nhiều thiếu sót cần được giải quyết.
 
Từ khóa:
Phát triển kinh tế, Kinh tế Ấn Độ, Thành phố thông minh, Sứ mệnh Thành phố thông minh (SCM), Phát triển bền vững, Chính sách đô thị, Đô thị hóa

Trích dẫn tài liệu: Rumi Aijaz, “The Smart Cities Mission in Delhi, 2015-2019: An Evaluation”, ORF Special Report No. 98, January 2020, Observer Research Foundation, Bản dịch tiếng Việt “Đánh giá chương trình Thành phố thông minh ở Delhi, 2015-2019”, Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ, Hà Nội, 1/2020.
 
I. Giới thiệu: Khái niệm “Thành phố thông minh”
Chính phủ và nhiều cơ quan, tổ chức ở nhiều nơi trên thế giới đang tìm kiếm giải pháp cho các vấn đề đô thị, như khan hiếm nước và khan hiếm các tài nguyên khác, truyền tải điện, tắc nghẽn giao thông và tội phạm. Các phương pháp quản trị truyền thống đang thất bại trong việc giải quyết những thách thức mới của đô thị hóa, đặc biệt là trước việc dân số đô thị ngày càng gia tăng. Để giải quyết những vấn đề này, một giải pháp mới được đưa ra, đó là tạo ra những thành phố thông minh.
 
Năm 2005, theo lời tư vấn của Quỹ Clinton, công ty công nghệ Hoa Kỳ Cisco Systems đã bắt đầu thực hiện ý tưởng sản xuất các giải pháp công nghệ để làm cho các thành phố trở nên bền vững hơn
[1]. Sau đó, IBM, một công ty công nghệ thông tin có trụ sở tại Hoa Kỳ, bắt đầu sử dụng công nghệ thông tin để làm cho các thành phố trở nên thông minh hơn. Ứng dụng các giải pháp công nghệ thông minh trong các hoạt động khác nhau đã chứng minh tác động tích cực về mặt cải thiện chất lượng cuộc sống. Theo thời gian, nhu cầu về các giải pháp thông minh dựa trên nền tảng công nghệ thông tin đã tăng lên ở rất nhiều nơi khác trên thế giới. Các công ty công nghệ thông tin xem yêu cầu này là một cơ hội và nhiều người tham gia vào việc phát triển các giải pháp cho các vấn đề đô thị. Chúng ta có thể quan sát được nhiều ví dụ về sự đóng góp của công nghệ ở nhiều khu vực đô thị ở Mỹ và nhiều quốc gia khác.
 
Nhiều học giả và cơ quan, tổ chức trên thế giới đã cố gắng xây dựng khái niệm về thành phố thông minh. Tuy nhiên, hiện nay vẫn chưa thống nhất được định nghĩa chung nhất về thành phố thông minh. Nhiều quan điểm có chung một nhận định, đó là nhấn mạnh vai trò của công nghệ trong việc xây dựng thành phố thông minh:

 
  • Thành phố thông minh là tên gọi dành cho thành phố kết hợp công nghệ thông tin và truyền thông để nâng cao chất lượng và hiệu suất của các dịch vụ đô thị như năng lượng, giao thông, và tiện ích, nhằm giảm tiêu thụ tài nguyên, lãng phí và tổng chi phí. Mục đích bao trùm của một thành phố thông minh là nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân thông qua công nghệ thông minh;[2]
  • Thành phố thông minh là một khu vực đô thị sử dụng các loại cảm biến Internet vạn vật điện tử khác nhau để thu thập dữ liệu và sau đó sử dụng những hiểu biết thu được từ dữ liệu đó để quản lý tài sản, tài nguyên, và dịch vụ một cách hiệu quả;[3]
  • Sử dụng hiệu quả các cảm biến năng lượng thấp, mạng không dây, ứng dụng dựa trên web và di động, thành phố thông minh có thể theo dõi các điều kiện môi trường, theo dõi việc sử dụng năng lượng, và giúp người dân có điều kiện sống được cải thiện.[4]

Do đó, ngày càng có nhiều người tin rằng, các công nghệ tiên tiến có thể là công cụ hữu hiệu để phục vụ nhu cầu gia tăng trong không gian đô thị và công nghệ cần được tích hợp vào thực tiễn quản trị một cách đáng kể. Khái niệm về thành phố thông minh có thể được minh họa bằng nhiều ví dụ thực tế từ các khu vực khác nhau trên thế giới. Những ví dụ sau đây từ các quốc gia BRICS (Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi) giúp làm rõ hơn vai trò của ứng dụng công nghệ vào quản trị và cuộc sống hàng ngày (xem Hộp thông tin 1).

Hộp thông tin 1: Sử dụng công nghệ tại các quốc gia BRICS
Brazil
  • Nhiều nền tảng tư vấn dựa trên web, cụ thể là nền tảng Atlas Phát triển con người và nền tảng Atlas cho nhóm dễ bị tổn thương xã hội, cung cấp dữ liệu về nhân khẩu học, giáo dục, thu nhập, việc làm, nhà ở và các điều kiện dễ bị tổn thương ở các thành phố và vùng đô thị.
  • Điện thoại thông minh được sử dụng bởi người dân ở khu phố nghèo (khu phố ổ chuột) để báo cáo hành vi sai trái và sử dụng vũ lực của các lực lượng nhà nước.
Nga
  • Đang dần hoàn thiện quá trình số hóa thứ cấp, cho phép đánh giá chi tiết về cung và cầu đối với nhiều khía cạnh khác nhau của cuộc sống như y tế, giáo dục, giao thông, và hành chính công.
  • Ứng dụng Our City, do Chính quyền thành phố Moscow phát triển, giúp công dân giải quyết các vấn đề liên quan đến nhà ở và các tiện ích công cộng, và cho phép họ giám sát công việc của chính quyền thành phố.
  • Hệ thống trưng cầu dân ý dựa trên ứng dụng Active Citizen, cho phép Chính quyền thành phố Moscow gửi thông tin về các vấn đề quan trọng để công dân xem xét.
  • Hệ thống giao thông thông minh cho phép giám sát giao thông, dự đoán tình trạng giao thông và xử lý năng lực đường bộ tùy theo lưu lượng giao thông.
  • Máy quay video được lắp đặt tại các phòng khám cho phép nhân viên quan sát các tương tác giữa bệnh nhân và bác sĩ.
Ấn Độ
  • Nền tảng MyGov cho phép công chúng trao đổi ý tưởng và quan điểm, đây là những yếu tố đầu vào quan trọng cho việc ra quyết định và hoạch định chính sách.
    Các trang web được tạo bởi chính quyền địa phương cua các đô thị, cung cấp thông tin và các dịch vụ khác nhau cho người dân.
  • Thẻ căn cước công dân Aadhaar (có mã số ngẫu nhiên 12 chữ số) được cấp cho hơn một tỷ công dân, giúp họ có được các dịch vụ và trợ cấp khác nhau của chính phủ.
Trung Quốc
  • Áp dụng kiến trúc bốn lớp[5] để định hướng phát triển các thành phố trong tương lai; đầu tư tích cực vào công nghệ mới, như Internet vạn vật và điện toán đám mây.
  • Các công ty Công nghệ thông tin như Baidu, Alibaba và Tencent hỗ trợ các văn phòng của Chính quyền thành phố Thâm Quyến và Quảng Đông với các dịch vụ internet, cung cấp tốc độ nhanh hơn cho việc chia sẻ thông tin của chính phủ.
  • Các nền tảng dữ liệu lớn, được xây dựng bởi Teradata, thu thập dữ liệu về các khía cạnh khác nhau của cuộc sống thành phố, bao gồm tài chính, bảo hiểm, giao thông, y tế và giáo dục, để sử dụng trong hoạch định chính sách; Tại Thượng Hải, dữ liệu về những nơi thường xuyên được người già ghé thăm (như cửa hàng tạp hóa và công viên) giúp xây dựng kế hoạch di chuyển hiệu quả.
Nam Phi
  • Phương pháp dựa trên hệ thống thông tin địa lý (GIS) đã được sử dụng để đánh giá và lập kế hoạch bố trí các cơ sở hạ tầng xã hội.
Nguồn: Rumi Aijaz, Chủ biên, Smart Cities Movement in BRICS/Phong trào Thành phố thông ở khối BRICS (New Delhi: Observer Research Foundation and Global Policy Journal, 2017).
 
Thật vậy, trong khi các diễn ngôn hiện đại về nghiên cứu đô thị xoay quanh khái niệm thành phố thông minh, có những quan điểm khác nhau về các công cụ hiệu quả nhất trong việc đưa khái niệm này vào cuộc sống. Một mặt, đó là trường phái tư tưởng thuần túy công nghệ, cho rằng, thành phố thông minh là các hệ thống thành phố kết nối với nhau một cách phức tạp, từ tiện ích đến quản lý giao thông, dựa trên các thiết bị thu thập dữ liệu, và được điều hành hoàn toàn bởi trí tuệ nhân tạo. Mặt khác, có cách hiểu khác, cho rằng, yếu tố “thông minh” nhấn mạnh vào vốn nhân lực chất lượng cao của người dân và sự tham gia tích cực của người đô thị vào cuộc sống của một thành phố và cộng đồng của thành phố.[6]
 
Một cuộc khảo sát được thực hiện tại 174 thành phố trên toàn thế giới cho thấy một số thành phố châu Âu và Bắc Mỹ đi trước các thành phố Nam Mỹ, châu Phi và châu Á trên nhiều khía cạnh khác nhau của “sự thông minh”. London, New York, Amsterdam và Paris chiếm vị trí cao trong danh sách các thành phố thông minh. Các thành phố của Ấn Độ được xếp hạng thấp, trong khoảng từ 153 đến 169, với vị trí hàng đầu của Ấn Độ thuộc về Bengaluru, tiếp theo là Mumbai, Delhi và Kolkata. Các thành phố Lagos, Caracas, Lahore và Karachi ở cấp bậc thấp nhất.[7]
 
Bảng xếp hạng dựa trên Chỉ số Chuyển động Thành phố IESE đánh giá sự phát triển của thành phố theo chín tiêu chí (và 96 chỉ số), cho biết, “những chỉ số đo lường sự phát triển là: vốn nhân lực, gắn kết xã hội, kinh tế, môi trường, quản trị, quy hoạch đô thị, tiếp cận quốc tế, công nghệ, di động và giao thông”.[8]
 
Mặc dù nhiều chính phủ đã biết ý tưởng về thành phố thông minh và tham gia thiết kế cũng như áp dụng các giải pháp dựa trên công nghệ thông minh để giải quyết nhiều vấn đề đô thị khác nhau, nhưng không có thành phố nào trên thế giới thực sự được coi là “thành phố thông minh”. Điều này là do ngay cả những quốc gia công nghiệp hóa nhất vẫn còn phải trải qua một số điều kiện kinh tế, xã hội và môi trường không thuận lợi. Ví dụ, Vienna được xếp hạng là thành phố đáng sống nhất thế giới,[9] hay London, đã tuyên bố thành phố thông minh nhất thế giới,[10] vẫn không thể nói là có thể sống được như nhau đối với mọi cư dân. Đối với một vài thành phố, dân nhập cư “thường bị phân biệt đối xử vì chủng tộc, bị hạn chế sử dụng dịch vụ, cảm thấy không an toàn và bị cảnh sát gây khó dễ”.[11]

Phạm vi của báo cáo
Quy mô dân số đô thị của Ấn Độ rất lớn, với con số được xác định theo điều tra dân số chính thức mới nhất là 377,11 triệu người vào năm 2011, chiếm 31,15% tổng dân số. Ngày nay, đô thị càng phát triển và mở ra nhiều cơ hội, nên quá trình đô thị hóa sẽ chỉ tăng, không suy giảm. Một mối quan tâm lớn là làm thế nào Ấn Độ sẽ cung cấp một chất lượng cuộc sống được cải thiện cho số lượng công dân đô thị ngày càng tăng này. Nhiều vấn đề đô thị đã xuất hiện trong những năm qua, và việc giải quyết những vấn đề đó là một thách thức lớn. Các biện pháp cải cách đô thị gần đây mang lại một số hy vọng.
 
Sứ mệnh Thành phố thông minh (SCM) là một trong nhiều biện pháp nhằm cải thiện điều kiện sống ở các thành phố. SCM nhắm mục tiêu vào 100 thành phố hiện tại của Ấn Độ. Chính phủ Ấn Độ ra mắt SCM vào năm 2015. Đến nay, SCM đã hoàn thành giai đoạn đầu tiên. Nghiên cứu này tìm hiểu phạm vi và chức năng của SCM tại thành phố Delhi. Nghiên cứu này để trả lời các câu hỏi sau đây:
  • Phạm vi của Sứ mệnh Thành phố thông minh được thực hiện tại thành phố Delhi là gì?
  • Các dự án hoạt động như thế nào và các tính năng “thông minh” trong các dự án là gì?
  • Kinh nghiệm thực hiện các dự án như thế nào và người dân được hưởng lợi như thế nào?
  • Delhi đã làm được những gì trên hành trình trở thành một thành phố thông minh, và con đường phía trước là gì?
 
Nghiên cứu này chọn Delhi vì đây là thành phố thủ đô của Ấn Độ, nơi có nhiều cơ quan hành chính và tư pháp cấp cao nhất của đất nước. Hơn nữa, thành phố này còn có sự hiện diện nhiều cơ quan tri thức và khoa học kỹ thuật cấp quốc gia, là trung tâm sáng tạo và đổi mới. Mặc dù có những nguồn tài nguyên quý giá, có tiềm năng lớn để tạo tác động và thay đổi xã hội, Delhi vẫn vật lộn với vô vàn thách thức và nhiều người dân vẫn còn có điều kiện sống kém.[12] Do đó, thành phố Delhi là một ví dụ điển hình để tìm hiểu liệu các hoạt động và dự án khác nhau được liệt kê trong đề xuất thành phố thông minh có thể hiện mức độ “thông minh” như kỳ vọng, giúp người dân tăng khả năng tiếp cận các dịch vụ cơ bản, giải quyết khiếu nại, sử dụng nhiều hơn các nguồn năng lượng thân thiện với môi trường, thúc đẩy các phương thức giao thông không dùng động cơ đốt và xây dựng bản sắc của thành phố thông qua văn hóa và di sản.
 
Phần còn lại của báo cáo này có cấu trúc như sau: mô tả Sứ mệnh Thành phố thông minh của Ấn Độ, đưa ra cái nhìn tổng quan về quá trình lựa chọn 100 thành phố để xây dựng thành phố thông minh, các chi phí liên quan đến chương trình này, và các hoạt động do các cơ quan chính phủ khởi xướng. Phần thứ tư và thứ năm trình bày một số nghiên cứu trường hợp điển hình tại Delhi. Phần này cung cấp thông tin về các quy trình đã được thông qua để thực hiện thành phố thông minh Delhi; nhiều chi tiết liên quan đến khu vực được chọn ở Delhi để chuyển đổi sang thành phố thông minh và lý do lựa chọn; các đặc điểm của khu vực được lựa chọn; số lượng, loại và chi phí của các dự án được đề xuất trong khu vực; và các nguồn vốn. Nghiên cứu này để xuất thực hiện các báo cáo thẩm định các loại dự án khác nhau để đánh giá tiềm năng của chương trình sứ mệnh thành phố thông minh được phát triển cho Delhi. Phần thứ sáu xem xét tình trạng của một số dự án được thực hiện trong khu vực được lựa chọn của Delhi, nhấn mạnh vào năm dự án sau đây:

 
  1. Bảo tàng và Trung tâm đào tạo Charkha
  2. Trung tâm tiện ích công cộng (PAC)
  3. Bãi đậu xe thông minh
  4. Chia sẻ xe đạp công cộng
  5. Bảng thông tin và dịch vụ kỹ thuật số
 
Những dự án đã được lựa chọn khi chúng đã đi vào hoạt động. Tác giả đã thực hiện các chuyến nghiên cứu thực tế đến các địa điểm dự án trong tháng 10 và tháng 11 năm 2019, và đã liên hệ với những người quản lý dự án để phỏng vấn bất cứ khi nào có thể.
 
Phần thứ sáu xem xét các thông tin liên quan đến dự án để đánh giá các thành phần “thông minh” trong các dự án này và hiệu suất tổng thể của chúng. Hai phần cuối cùng mô tả những phát hiện và những bài học quan trọng rút ra từ nghiên cứu.
 
Khi chuẩn bị báo cáo này, ngoài các tài liệu đã được nhiều cơ quan xuất bản và công bố, tác giả đã dựa vào các ấn phẩm của Văn phòng Điều tra Dân số Ấn Độ, Bộ Nhà ở và Đô thị, và Hội đồng Thành phố New Delhi (NDMC).

 
[1] Tyler Falk, “The origins of smart city technology”/Nguồn gốc của công nghệ thành phố thông minh”, ZDNet, 27/2/2012.
[2]Smart city”/“Thành phố thông minh”, Techopedia, truy cập 24/9/2019.
[3]Smart city”/“Thành phố thông minh ”, Wikipedia, truy cập 15/11/2019.
[4]The future of smart cities”/“Tương lai của thành phố thông minh”, Livemint, 24/9/2019.
[5] Trong giai đoạn đầu tiên (lớp cảm biến), các đối tượng được xác định và thông tin trong thế giới thực được thu thập thông qua thiết bị cảm biến. Lượng thông tin khổng lồ được thu thập và được truyền (lớp truyền) đến trung tâm xử lý (lớp xử lý) để phân tích. Trong giai đoạn cuối cùng (lớp ứng dụng), các giải pháp thông minh được áp dụng trong các lĩnh vực, như môi trường, nhà ở, y tế, giáo dục, nước, an ninh, giao thông, an toàn thực phẩm, nông nghiệp, điện, v.v. (Nguồn: Pu Liu và Peng Zhenghong, “China’s Smart City Pilots: A Progress Report,”/“Thử nghiệm Thành phố Thông minh ở Trung Quốc: Báo cáo tiến độ”, Computer 47, no. 10 (10/2014): 72-81.
[6] Vladimir Korovkin, “The Digital Life of Key Russian Cities: Current State and Dynamics,” in Smart Cities Movement in BRICS, ed. Rumi Aijaz, (New Delhi: Observer Research Foundation and Global Policy Journal, 2017), 44-54.
[7] IESE Business School, IESE Cities in Motion (Barcelona: University of Navarra, 2019): 25-27.
[8]New York, London and Paris firmly established as the smartest cities”, IESE Insight, 2018.
[9]Vienna remains the world’s most liveable city”, The Economist, 4/9/2019.
[10]These are the smartest cities in the world for 2019”, Forbes, 21/5/2019.
[11] Claire Healy, “Vienna is ranked world’s ‘most liveable city’, but for whom?The Irish Times, 22/8/2018.
[12] Rumi Aijaz, “Quality of Life in Indian Cities,” in Handbook of Emerging 21st-Century Cities, ed. Kris Bezdecny và Kevin Archer (Cheltenham: Edward Elgar Publishing Limited, 2018).

 

Bình luận của bạn