cis_banner_final_en.png
Vấn đề an ninh đóng vai trò then chốt trong lựa chọn chính sách đối ngoại của Ấn Độ

07/06/2020


Vấn đề an ninh đóng vai trò then chốt trong lựa chọn chính sách đối ngoại của Ấn Độ

Dù có lựa chọn chính sách đối ngoại ra sao, Ấn Độ vẫn sẽ mong muốn thế giới công nhận là một cường quốc có trách nhiệm.


Cuộc đối đầu gần đây giữa Ấn Độ với Trung Quốc và căng thẳng đang diễn ra với Pakistan đã dẫn đến những cuộc tranh luận nghiêm túc về lựa chọn chính sách đối ngoại của Ấn Độ, và liệu Ấn Độ có phải lựa chọn quan điểm cứng rắn hay sẽ dùng những biện pháp ngoại giao? Việc Nepal đưa ra bản đồ mới cũng đặt ra những thách thức đối với việc Ấn Độ lựa chọn chính sách đối ngoại.
 
Ấn Độ cần có học thuyết an ninh quốc gia vững chắc, và một cách tiếp cận ngoại giao có sự hỗ trợ bởi chính sách đối ngoại mạnh mẽ. Hai điều này sẽ bổ sung cho nhau và tạo thành nền tảng của hòa bình và ổn định. Sự chuẩn bị an ninh tích hợp, cũng như việc thực hành chính sách đối ngoại đều được thử thách tính đúng đắn trong khủng hoảng nhiều hơn so với trong thời bình. Đại dịch Covid-19, mối đe dọa an ninh phi truyền thống nghiêm trọng, đang đặt ra thách thức lớn đối với nền kinh tế và làm thay đổi kết cấu nội bộ của Ấn Độ.
 
Những tháng tới rất có thể là giai đoạn khởi đầu mới cho một trật tự thế giới thay đổi hoàn toàn. Trong khi đối phó với đại dịch và đặt nền tảng mới cho sự hồi sinh kinh tế, New Delhi đã thiết lập mối liên hệ với nhiều thủ đô trên thế giới thông qua việc liên tục cung cấp các nguồn vật tư y tế và các nhu yếu phẩm y tế khác, đồng thời triển khai Đội phản ứng nhanh (RRT). Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã yêu cầu Hiệp hội Hợp tác khu vực Nam Á (SAARC) cùng đối phó với đại dịch trong khu vực, và thành lập Quỹ khẩn cấp chống Covid-19. Hơn 100 cuộc họp ngoại giao, chủ yếu với các nước láng giềng và trong cùng khu vực, đã được tổ chức trực tuyến để chia sẻ quan điểm về việc chống đại dịch, và giải quyết các thách thức sau đại dịch. Cách tiếp cận bằng sức mạnh mềm này đã nâng Ấn Độ lên vị thế rất tốt trên thế giới.
 
Tuy nhiên, Ấn Độ cần đánh giá lại chiến lược, cách tiếp cận, công cụ và chiến thuật của chính sách đối ngoại, cập nhật các nguyên tắc cơ bản của học thuyết an ninh quốc gia để đảm bảo hòa bình lâu dài và tiến trình ngoại giao không bị gián đoạn. Giữa đại dịch, Ấn Độ đã giải quyết các mối đe dọa đối với an ninh quốc gia từ bên kia biên giới phía Tây, và cuộc đối đầu với Trung Quốc ở biên giới phía Bắc. Cái gọi là “bản đồ mới” do Nepal đưa ra chính là trái đắng đầu tiên trong chính sách “láng giềng trên hết”.
 
Trong khi đó, trước những bế tắc ở biên giới đang xảy ra giữa lực lượng vũ trang Ấn Độ và Trung Quốc, cả hai nước đều nói rằng, vấn đề biên giới nên được giải quyết bằng các biện pháp ngoại giao “song phương” và “hòa bình”.
 
Theo Bộ Ngoại giao Ấn Độ (MEA): “Hai bên đã thiết lập các cơ chế để giải quyết tình huống có thể xảy ra trong khu vực biên giới một cách hòa bình thông qua đối thoại, và duy trì tham gia thông qua các kênh này… Đồng thời, chúng tôi vẫn kiên quyết đảm bảo chủ quyền và an ninh quốc gia của Ấn Độ”.
 
Lãnh đạo các quốc gia và tổ chức tại Nam bán cầu nên lưu ý rằng, đụng độ giữa Ấn Độ và Trung Quốc lần này không phải là lần đầu tiên, và cũng không là lần cuối cùng. Nhưng, đồng thời, những bế tắc như vậy không nên trở thành chuyện thường xuyên xảy ra. Cộng đồng chiến lược và học thuật có nhiều nhận định mạnh mẽ rằng, những động thái “không hòa khí” của Trung Quốc tạo nên mối quan ngại về sự đe dọa an ninh đối với nhiều nền kinh tế phát triển nói chung, và với Ấn Độ nói riêng.
 
Trung Quốc đã sử dụng chính sách đối ngoại thành công trong thực tiễn để đạt được lợi ích quốc gia của họ, và xâm nhập chiến lược. Trong các cuộc đàm phán quốc tế về vấn đề đối phó với nạn cướp biển, Trung Quốc đã hứa và bắt đầu hỗ trợ kỹ thuật và hậu cần cho các quốc gia trong khu vực Ấn Độ Dương. Do đó, Trung Quốc đã chiếm được vị thế chiến lược ở Châu Phi, Pakistan, Sri Lanka, Bangladesh và Myanmar. Tất cả các hợp đồng xây dựng cảng (ở những nước nêu trên) đều áp dụng các điều khoản mang lại lợi ích kinh tế và an ninh cho Trung Quốc.
 
Trong khu vực phía Bắc Ấn Độ, Trung Quốc có chiến lược chiếm các vùng đất rộng lớn của lãnh thổ Ấn Độ ở khu vực Ladakh trong cuộc xung đột năm 1962. Khi Pakistan làm đồng minh của Mỹ và mất một nửa diện tích địa lý cho Bangladesh, Trung Quốc đã nhanh chóng tính toán lại chính sách đối ngoại để phù hợp với Pakistan. Pakistan đã nhượng lại bất hợp pháp khoảng 5.000 km2 diện tích ở Karakoram cho Bắc Kinh. Trung Quốc củng cố vị trí trong khu vực này, đóng quân tại đó, làm đường và sử dụng nơi này làm căn cứ bệ phóng cho Hành lang kinh tế Trung Quốc Pakistan (CPEC) và kết nối với Gwadar ở Balochistan.
 
Là một nền kinh tế mới nổi, Ấn Độ phải ưu tiên các lựa chọn sao cho vừa đáp ứng những kỳ vọng toàn cầu, vừa không ảnh hưởng đến sức mạnh, giá trị và khả năng vốn có của Ấn Độ.
 
Trong bối cảnh hậu Covid-19, một liên minh toàn cầu chống lại Trung Quốc đang dần hình thành. Mặc dù còn do dự, nhưng chắc chắn Ấn Độ chưa nên ngả bài quá lộ liễu. Trong mối quan hệ rất nhiều bất cân xứng với Trung Quốc, Ấn Độ sẽ không khôn ngoan nếu chính thức tham gia một liên minh chống lại Trung Quốc. Nhưng cũng không được giữ khoảng cách xa lạ với thế giới dân chủ và tự do, vốn đang hướng tới Ấn Độ như một trung tâm sản xuất, thương mại và đầu tư tiềm năng. Các lựa chọn chính sách đối ngoại của Ấn Độ sẽ phụ thuộc nhiều vào việc để được phần còn lại của thế giới nhìn nhận là một cường quốc có trách nhiệm. Ấn Độ đang trong quá trình chuyển đổi từ một cường quốc bậc trung sang một cường quốc, và sẽ sớm đảm nhận trọng trách lãnh đạo các vấn đề thế giới. Kỳ vọng của các thành viên của cộng đồng quốc tế đã tăng lên trong những năm qua, và họ muốn thấy Ấn Độ xuất hiện rõ ràng hơn trên trường quốc tế. Dường như nhiều quốc gia đều suy nghĩ rằng, việc Ấn Độ mạnh lên sẽ có lợi cho tất cả. Khoảng trống lớn do cả Hoa Kỳ và Trung Quốc tạo ra đã dành đủ không gian cho Ấn Độ trong việc thực hiện tham vọng của mình.
 
Ấn Độ sẽ sớm có mặt trong chương trình nghị sự toàn cầu, với điều kiện các lựa chọn chính sách đối ngoại của nước này được hiệu chỉnh theo cách phản ánh lợi ích lớn hơn của hệ thống quốc tế.
 
Tác giả: Tiến sĩ Arvind Kumar, giảng viên Địa chính trị và Quan hệ quốc tế, Học viện Giáo dục, Đại học Manipal, Manipal. Seshadri Chari, nhà bình luận chính trị và phân tích chiến lược Ấn Độ.
 
Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ
 
Nguồn:
https://www.sundayguardianlive.com/opinion/security-challenges-play-major-part-foreign-policy-choices
 

Bấm vào đây để đọc bản tiếng Anh của bài viết này/Click here to read the English version of this article

Bình luận của bạn