Cuộc gặp tại Hyderabad House ở New Delhi giữa Penny Wong, S. Jaishankar, Toshimitsu Motegi và Marco Rubio là cuộc họp ngoại trưởng Quad thứ ba kể từ tháng 9/2024. Việc bốn nước chọn New Delhi làm địa điểm họp phản ánh mong muốn đưa Quad trở lại quỹ đạo hoạt động thực chất sau một giai đoạn bị nghi ngờ là chững lại do thiếu vắng hội nghị thượng đỉnh lãnh đạo và những căng thẳng giữa Washington và New Delhi dưới thời Tổng thống Donald Trump.

Ý nghĩa lớn nhất của cuộc họp không nằm ở tuyên bố chính trị chung, mà ở việc Quad đang định hình một cấu trúc hợp tác kinh tế - an ninh có tính thể chế ngày càng rõ. Theo tuyên bố và factsheet chính thức của các bên, Quad đã công bố Quad Critical Minerals Initiative (Sáng kiến khoáng sản quan trọng QUAD), nhằm củng cố kinh tế an ninh và khả năng chống chịu tập thể thông qua việc bảo đảm, đa dạng hóa và tái cấu trúc chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng, đồng thời mở rộng hợp tác với khu vực tư nhân để thúc đẩy đầu tư.

Sự nổi lên của khoáng sản quan trọng như một ưu tiên trung tâm phản ánh thực tế rằng công nghệ cao, năng lượng sạch, công nghiệp quốc phòng và bán dẫn đều phụ thuộc vào nguồn cung ổn định của các nguyên liệu đầu vào chiến lược. Trong khung mới, Quad không chỉ bàn về khai thác mà còn nhấn mạnh chế biến, tái chế, thu hồi từ rác thải điện tử, điều chỉnh thủ tục cấp phép, chia sẻ thực hành tốt về quy định và xem xét các biện pháp phối hợp trước các thực tiễn thương mại phi thị trường. Cách tiếp cận ấy cho thấy mục tiêu của Quad là chuyển từ an ninh nguồn cung theo nghĩa hẹp sang quản trị toàn bộ chuỗi giá trị.

Cũng cần lưu ý rằng sáng kiến này không đứng riêng lẻ, mà gắn với một chương trình hành động rộng hơn tại New Delhi. Cùng với khuôn khổ khoáng sản quan trọng, Quad còn công bố sáng kiến giám sát hàng hải ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, sáng kiến an ninh năng lượng và dự án hạ tầng cảng đầu tiên với Fiji, qua đó cho thấy nhóm bốn nước đang tìm cách chứng minh năng lực cung cấp “hàng hóa công khu vực” bằng các kết quả cụ thể, thay vì chỉ duy trì một diễn đàn tham vấn định kỳ.

Bối cảnh chiến lược của cuộc họp lần này càng làm nổi bật tính cấp thiết của sự dịch chuyển đó. Rubio nhấn mạnh Quad phải vượt ra khỏi vai trò “một cuộc gặp hai lần mỗi năm” và trở thành diễn đàn tạo ra hành động cụ thể, đặc biệt trong các lĩnh vực an ninh hàng hải và khoáng sản tới hạn; ông cũng cho biết các nhà ngoại giao đang hướng tới một hội nghị thượng đỉnh lãnh đạo vào cuối năm nay, dù chưa có ngày cụ thể. Đây là tín hiệu cho thấy Washington muốn gắn Quad chặt hơn với cạnh tranh chiến lược ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương thay vì chỉ coi đây là công cụ đối thoại biểu tượng.

Với Nhật Bản, động lực tham gia là nhu cầu đa dạng hóa nguồn cung sau khi Trung Quốc cắt giảm xuất khẩu một số vật liệu dùng trong hàng không, quốc phòng và sản xuất chip. Từ phía Ấn Độ, Quad vừa là đòn bẩy tăng vị thế trong cấu trúc khu vực, vừa là công cụ tiếp cận công nghệ, vốn và chuỗi cung ứng mới. Australia nhìn Quad như một trụ cột bổ sung cho chính sách khu vực của mình, trong khi Mỹ muốn biến Quad thành cơ chế liên kết các đối tác cùng chí hướng trong việc duy trì một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương “tự do và rộng mở”.

Tuy nhiên, giá trị của khuôn khổ này sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào năng lực thực thi hơn là vào độ lớn của tuyên bố. Hợp tác về khoáng sản tới hạn đòi hỏi dự án khả thi, cơ chế tài chính đủ hấp dẫn cho khu vực tư nhân, cải cách thủ tục cấp phép, tiêu chuẩn môi trường rõ ràng và hạ tầng chế biến và tái chế đủ mạnh. Nếu không vượt qua các điểm nghẽn đó, Quad có thể tiếp tục đưa ra sáng kiến có sức nặng chính trị nhưng hiệu quả kinh tế còn hạn chế. Ngược lại, nếu biến được khoáng sản quan trọng thành lĩnh vực hợp tác mẫu mực, Quad sẽ có thêm một nền tảng vật chất để chứng minh tính hữu dụng chiến lược của mình trong khu vực.